Dod â chymunedau ynghyd trwy gariad at fwyd a natur
Mae Teml Shree Swaminarayan yn Grangetown, Caerdydd, teml Hindŵaidd hynaf a mwyaf Cymru, wedi bod yn ganolbwynt i fywyd diwylliannol, ysbrydol a chymdeithasol ers tro byd. Beth fyddai’n bosibl pe bai gan y gymuned dir ei hun i feithrin, tyfu bwyd a chreu gofod cynhwysol i’w rannu ar gyfer pawb? Y cwestiwn hwnnw oedd y sbardun i daith sydd bellach wedi trawsnewid yn fferm gymunedol anhygoel 66 erw y tu allan i Gaerdydd.

Y gymuned wrth wraidd system fwyd well
Yng Nghymru, mae gan bob awdurdod lleol Bartneriaeth Bwyd Lleol, ynghyd ag amrywiaeth o brosiectau bwyd cymunedol eraill.
Maen nhw’n dod â phobl, grwpiau a busnesau ynghyd trwy weithgareddau fel gerddi cymunedol, hybiau bwyd, rhannu prydau bwyd a mentrau bwyd lleol. Ymhlith buddion niferus rhwydweithiau bwyd cymunedol mae:
- Cryfhau cysylltiadau cymunedol
- Dysgu am fwyta cynaliadwy
- Cefnogi traddodiadau bwyd amrywiol
- Sicrhau nad yw bwyd da’n cael ei wastraffu
Gallwch ddysgu mwy am eich Partneriaeth Bwyd Lleol eich hun trwy ymweld â thudalen Synnwyr Bwyd Cymru.
Buddion prosiectau bwyd cymunedol
Mae bwyd yn cael ei weld fwyfwy nid yn unig fel rhywbeth rydyn ni’n ei fwyta, ond fel ffordd bwerus o gryfhau cymunedau, cefnogi busnesau lleol a gofalu am y tir. O ddinasoedd i ardaloedd gwledig, mae pobl yn ailgysylltu â lle mae bwyd yn dod er mwyn ail-lunio’r system fwyd leol, fel ei bod yn gweithio’n well i bobl, ein llefydd a’r blaned.
Rhwydweithiau bwyd cymunedol
Ailgysylltu â’r tir sy’n ein bwydo. Mae’r newid hwn yn cael ei yrru gan gymunedau, ffermwyr, mentrau cymdeithasol, awdurdodau lleol a sefydliadau gwirfoddol yn gweithio gyda’i gilydd.
Amaethyddiaeth â Chymorth Cymunedol
Partneriaeth rhwng fferm a chymuned leol yw amaethyddiaeth â chymorth cymunedol. Mae aelodau’n talu ymlaen llaw am gyfran o’r cynhaeaf ac yna’n derbyn bwyd yn rheolaidd drwy gydol y tymor.
Marchnadoedd ffermwyr cymunedol
Mae ymweld â’ch marchnad ffermwyr leol yn cynnig nifer o fuddion i chi, eich cymuned, a system fwyd Cymru. Mae’r rhain yn cynnwys gwybod o ble mae eich bwyd yn dod, prynu beth sydd yn ei dymor a dathlu treftadaeth fwyd gref Cymru.
Cyfleoedd ffermio trefol
Mae ffermio trefol yn trawsnewid mannau heb eu defnyddio’n ddigonol fel rhandiroedd, lleiniau gwag, toeau, a thir cymunedol yn ardaloedd tyfu. O Gaerdydd i Gaernarfon, mae cymunedau’n adennill mannau i dyfu bwyd yn lleol.
Mwy o ffyrdd i wneud newid cadarnhaol
P’un a ydych chi eisiau dysgu mwy am sut y gall newidiadau bob dydd i’ch arferion bwyd wneud gwahaniaeth mawr, neu eich bod yn berchennog busnes sy’n awyddus i wneud gwelliannau sy’n fuddiol i’r blaned a’ch elw, mae llawer mwy o adnoddau y gallwch eu defnyddio.

Gwreiddiau Cymreig
